Σε μια κρίσιμη περίοδο για τη διαχείριση των απορριμμάτων και την προστασία του περιβάλλοντος, σημαντικές εξελίξεις καταγράφονται στα νησιά του Νοτίου Αιγαίου με την υιοθέτηση νέων στρατηγικών και την υλοποίηση φιλόδοξων έργων. Με αφορμή τη συνεδρίαση του Φορέα Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων Νοτίου Αιγαίου (ΦΟΔΣΑ) που πραγματοποιήθηκε πρόσφατα στη Μύκονο, ο Διευθυντής του Φορέα κ. Χρήστος Γαμβρούδης παραχώρησε συνέντευξη στην εκπομπή “Rodeo” με τον Παναγιώτη Ζουζούνη, αναλύοντας τις αποφάσεις που ελήφθησαν, τα επόμενα βήματα και τον γενικότερο σχεδιασμό.
Μείωση εισφορών και απευθείας απόδοση τέλους ταφής
Μεταξύ των βασικών αποφάσεων της συνεδρίασης ήταν η μείωση και επικαιροποίηση των εισφορών των Δήμων προς τον ΦΟΔΣΑ, αποτέλεσμα της αλλαγής στη διαχείριση του τέλους ταφής. Το τέλος πλέον θα εισπράττεται απευθείας από τους παρόχους ηλεκτρικής ενέργειας, μέσω του λογαριασμού ρεύματος, καταργώντας τον ρόλο του ΦΟΔΣΑ ως μεσάζοντα. Όπως εξήγησε ο κ. Γαμβρούδης , αυτό σηματοδοτεί ένα πιο διαφανές και λειτουργικό σύστημα, με το 85% των εσόδων να επιστρέφει στους Δήμους και να επενδύεται σε δράσεις ανακύκλωσης και περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης.
Μεγάλο περιβαλλοντικό και οικονομικό όφελος για την Κω
Ο Δήμος Κω, όπως ανέφερε ο κ. Γαμβρούδης , θα δει άμεσα σημαντικό όφελος. Η μείωση των εισφορών του αγγίζει το ποσό του 1.153.000 ευρώ. Παράλληλα, η προγραμματισμένη κατασκευή μονάδων ανακύκλωσης και σύγχρονων εγκαταστάσεων επεξεργασίας απορριμμάτων θα μειώσει δραστικά τα απόβλητα που οδηγούνται σε ταφή, με στόχο το ποσοστό αυτό να πέσει ακόμα και κάτω από το 10%.
Μεγάλο ΣΔΙΤ έργο 110 εκατ. ευρώ για Κω και Κάλυμνο
Ένα από τα σημαντικότερα έργα που δρομολογούνται είναι η δημιουργία μονάδων επεξεργασίας απορριμμάτων στην Κω και την Κάλυμνο, συνολικού προϋπολογισμού 110 εκατομμυρίων ευρώ με ΣΔΙΤ (Σύμπραξη Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα). Το έργο, διάρκειας 25 ετών, έχει ήδη εγκριθεί από την Υπουργική Επιτροπή ΣΔΙΤ και αναμένεται να δημοπρατηθεί εντός του επόμενου μήνα. Το πλήρες χρονοδιάγραμμα προβλέπει:
- 6 μήνες για την εκδήλωση ενδιαφέροντος
- 1,5 έως 2 χρόνια για την ανάδειξη του αναδόχου και την υπογραφή της σύμβασης
- 2 χρόνια κατασκευής
- 25 χρόνια λειτουργίας
Η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου θα είναι ο κύριος υλοποιητής του έργου, αξιοποιώντας την εμπειρία της από τα αντίστοιχα έργα σε Ρόδο και Σαντορίνη.
Το παράδειγμα της Τήλου και το «Just Go Zero»
Ξεχωριστή θέση στη στρατηγική του ΦΟΔΣΑ κατέχει το πρωτοποριακό πρόγραμμα Just Go Zero στην Τήλο, το οποίο έχει λάβει πανευρωπαϊκή αναγνώριση. Η επιτυχία του αποδίδεται στη μαζική συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας, αλλά και στη βαθμιαία ενσωμάτωσή του στον τρόπο ζωής των κατοίκων.
Ο κ. Γαβρούδης ανέφερε ότι υπάρχει σχεδιασμός, σε συνεργασία με το Υπουργείο Περιβάλλοντος, για επέκταση του προγράμματος σε άλλα νησιά, υπογραμμίζοντας ότι δεν πρόκειται απλώς για ένα περιβαλλοντικό εγχείρημα, αλλά για μια ολιστική στρατηγική που περιλαμβάνει περιβαλλοντική εκπαίδευση, τουριστική αξιοποίηση και κοινωνική κινητοποίηση.
Διανομή οικιακών κομποστοποιητών
Μια ακόμα πρακτική πρωτοβουλία του ΦΟΔΣΑ είναι η διανομή οικιακών κομποστοποιητών στους κατοίκους των νησιών. Στην Κω, προβλέπεται να διανεμηθούν:
- 1.500 μικροί κομποστοποιητές για χρήση στην κουζίνα
- 3.400 κομποστοποιητές των 300 λίτρων για εξωτερικούς χώρους
Η δράση αυτή έχει στόχο την προώθηση της διαλογής στην πηγή και την εκπαίδευση των πολιτών στη διαχείριση των οργανικών απορριμμάτων.
Ένα νέο περιβαλλοντικό αφήγημα για τα νησιά μας
Ο Διευθυντής του ΦΟΔΣΑ έκλεισε τη συνέντευξη με ένα σημαντικό μήνυμα: «Η κοινωνία παντού είναι ίδια. Αυτό που διαφέρει είναι τα ερεθίσματα». Με αυτή τη φράση, τόνισε την ανάγκη να καλλιεργηθεί σε τοπικό επίπεδο μια νέα περιβαλλοντική κουλτούρα, με ενεργό συμμετοχή των πολιτών και των φορέων.
Η μετάβαση προς ένα βιώσιμο και κυκλικό μοντέλο διαχείρισης απορριμμάτων φαίνεται πλέον πιο εφικτή από ποτέ. Με συντονισμένη προσπάθεια, σωστό σχεδιασμό και ενεργή κοινωνική συμμετοχή, τα νησιά του Νοτίου Αιγαίου μπορούν να γίνουν πρότυπο για όλη την Ελλάδα.
