Για πρώτη φορά μετά την ολοκλήρωση της Συνταγματικής Αναθεώρησης του 2019 η κυβέρνηση ετοιμάζεται να ανοίξει ξανά τον φάκελο «Σύνταγμα», με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη να έχει διακηρύξει την πρόθεσή του να εκκινήσει τη σχετική διαδικασία επιχειρώντας παράλληλα να διαμορφώσει τις αναγκαίες συναινέσεις με τα κόμματα της αντιπολίτευσης.

Η άσκηση μόνο εύκολη δεν είναι καθώς είναι προφανές ότι το εύρος της επιχειρούμενης αναθεώρησης θα κριθεί από το περιβάλλον συζήτησης με το ΠΑΣΟΚ και τα κόμματα της αντιπολίτευσης, ενώ η Βουλή είναι Προαναθεωρητική, επιλέγει δηλαδή τα προς αναθεώρηση άρθρα. Η Βουλή που θα προκύψει μετά τις εκλογές του 2027 θα αναλάβει την ολοκλήρωση της διαδικασίας, ωστόσο οι πλειοψηφίες για τα προς αναθεώρηση άρθρα θα προκύψουν τους επόμενους μήνες. Υπενθυμίζεται ότι αν ένα άρθρο δεν καταστεί αναθεωρητέο με 180 ψήφους από την προτείνουσα Βουλή, τότε πρέπει να αποσπάσει την αυξημένη πλειοψηφία των 3/5 στην Αναθεωρητική Βουλή.

Συνεπώς, αρκετοί εκτιμούν ότι αν η άσκηση της συναίνεσης είναι μία φορά δύσκολη σήμερα, μετά τις εκλογές το περιβάλλον θα είναι ακόμα πιο δυσοίωνο.

Σύμφωνα με πληροφορίες, η κυβέρνηση προσανατολίζεται να ανοίξει το συγκεκριμένο κεφάλαιο στο β’ εξάμηνο, ενώ είναι πιθανό να παρουσιαστούν οι θεσμικές παρεμβάσεις από τον πρωθυπουργό στη ΔΕΘ και αμέσως μετά να ξεκινήσει επισήμως και ο διάλογος στη Βουλή.

Στο κυβερνητικό επιτελείο η χαρτογράφηση του περιβάλλοντος και η πλήρης συζήτηση για τα άρθρα που θα πρέπει να αναθεωρηθούν θα ξεκινήσουν εντός του μήνα. Τον κεντρικό ρόλο, όπως έγραψε και την προηγούμενη Κυριακή το «ΘΕΜΑ», θα έχει ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, ο οποίος είχε αντίστοιχο ρόλο στην προηγούμενη αναθεώρηση και είχε καταρτίσει το 2018 τη σχετική πρόταση της Ν.Δ. ως σύμβουλος τότε του πρωθυπουργού. Μάλιστα, εκείνη η πρόταση που είχε καταρτίσει το επιτελείο της Ν.Δ. θα αποτελέσει και φέτος τη μαγιά για τις κυοφορούμενες αλλαγές στο Σύνταγμα, τουλάχιστον ως βάση εκκίνησης για το κυβερνών κόμμα. Επίσης, κομβικό ρόλο θα έχει ο έτερος καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου και γενικός γραμματέας του πρωθυπουργού Στέλιος Κουτνατζής, ο οποίος διατηρεί μακρά φιλία με τον κ. Γεραπετρίτη.

Σε αυτή τη φάση, το υπόλοιπο επιτελείο που θα μπορούσε να επεξεργαστεί μια πρόταση από μέρους της Ν.Δ. δεν έχει διαμορφωθεί ακόμη, αν και υπάρχει πάγια εκτίμηση στην άποψη συνταγματολόγων όπως οι κύριοι Σπύρος Βλαχόπουλος και Φίλιππος Σπυρόπουλος. Επίσης, με δεδομένο ότι η διαδικασία της αναθεώρησης είναι κοινοβουλευτική, θα απαιτηθεί συνεννόηση με την Κοινοβουλευτική Ομάδα της Ν.Δ., ενώ ως εισηγητής της πλειοψηφίας θα επιλεγεί έμπειρος βουλευτής με νομικό υπόβαθρο. Και με το πρωτοχρονιάτικο μήνυμά του ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στα της αναθεώρησης προτάσσοντας την ανάγκη συναινέσεων. «Για να ολοκληρωθεί με επιτυχία θα χρειαστούν ευρύτερες συναινέσεις. Θα δοκιμαστούν, επομένως, στην πράξη η ωριμότητα, η συνέπεια, αλλά και η επάρκεια κάθε πολιτικής δύναμης», είπε ο κ. Μητσοτάκης.

Το πακέτο προτάσεων

Το protothema καταγράφει  τις βασικές σκέψεις του πρωθυπουργού για τις κυοφορούμενες αλλαγές, ενώ ο ίδιος σε ανύποπτο χρόνο έχει κάνει αναφορές στις προθέσεις του για τη Συνταγματική Αναθεώρηση. Συγκεκριμένα, στο πρωθυπουργικό ραντάρ είναι:

■ Το άρθρο 16 που αφορά τα μη κρατικά πανεπιστήμια. Με την ψήφιση του σχετικού νόμου Πιερρακάκη για τη λειτουργία των πρώτων μη κρατικών, μη κερδοσκοπικών ΑΕΙ, η κυβέρνηση κέρδισε μια πολιτική και ιδεολογική μάχη, με δεδομένο ότι η Ν.Δ. ήταν διαχρονικά υπέρ της εν λόγω μεταρρύθμισης. Με δεδομένη μάλιστα και τη σφραγίδα του Συμβουλίου της Επικρατείας στο νομοθέτημα του κ. Κυριάκου Πιερρακάκη, εκλείπει το επιχείρημα που είχε εκφράσει η μεγαλύτερη πλειοψηφία της αντιπολίτευσης, μεταξύ της οποίας και το ΠΑΣΟΚ. Μένει να φανεί αν, υπό το πρίσμα των νεότερων εξελίξεων και της κρίσης του ΣτΕ, δημιουργηθεί περιβάλλον συναίνεσης.

■ Το άρθρο 86 για την ευθύνη των υπουργών. Ο πρωθυπουργός προανήγγειλε ήδη από τον περασμένο Μάρτιο, μετά τη δεύτερη επέτειο από την τραγωδία των Τεμπών, ότι η Ν.Δ. θα ταχθεί υπέρ της ουσιαστικής αναθεώρησης του άρθρου που έχει αποτελέσει αιχμή του δόρατος για την αντιπολίτευση με φόντο τα Τέμπη και το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ. Ο ίδιος τάσσεται υπέρ του ουσιαστικού ελέγχου των πολιτικών προσώπων από τη Δικαιοσύνη, υπενθυμίζοντας ότι ήδη από το 2006 ως νέος βουλευτής είχε αναλάβει σχετική πρωτοβουλία μαζί με άλλους συναδέλφους του. Αυτό που δεν είναι σαφές ακόμα είναι πώς θέλει η κυβέρνηση να ενισχύσει τη δικαστική κρίση και να αποδυναμώσει την αρμοδιότητα της Βουλής. Μια άποψη που υπάρχει στο τραπέζι, αλλά δεν συνιστά δεδομένο, είναι ότι θα μπορούσε να καταστεί υποχρεωτική η συγκρότηση του τριμελούς γνωμοδοτικού οργάνου εισαγγελέων το οποίο προβλέπεται στο άρθρο 5 παρ. 2 ν. 3126/2003 και επιλαμβάνεται προτού η Ολομέλεια της Βουλής αποφασίσει τη συγκρότηση επιτροπής προκαταρκτικής εξέτασης. Πρόκειται για δυνατότητα που είχε επισημάνει προ μηνών και ο κ. Ευάγγελος Βενιζέλος.

Συνοπτικά, Ν.Δ., ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ προκρίνουν την ουσιαστική αναθεώρηση του άρθρου με άρση κάθε προνομιακής μεταχείρισης του πολιτικού προσωπικού, αλλά διατήρηση των προστατευτικών δικλίδων από ενδεχόμενες απόπειρες ποινικοποίησης της πολιτικής ζωής. Από την άλλη, ΚΚΕ και λοιπές αντιπολιτευτικές δυνάμεις είναι υπέρ της πλήρους κατάργησης του άρθρου. Ως προς τον τρόπο λειτουργίας του νέου πλαισίου, τα κόμματα συμφωνούν στην ανάγκη εκχώρησης αρμοδιοτήτων στην τακτική Δικαιοσύνη ώστε να μην μπορεί η εκάστοτε πλειοψηφία να αθωώνει ή να δικάζει ανάλογα με την κομματική προέλευση του εξεταζόμενου υπουργού. Μεταξύ των προτάσεων που έχουν πέσει στο τραπέζι του Μαξίμου είναι η πλήρης απεμπλοκή της Βουλής και η κατάργηση των προανακριτικών επιτροπών. Σε αυτό το σενάριο, δίωξη κατά μέλους κυβέρνησης θα ασκεί μόνο η Εισαγγελία του Αρείου Πάγου, ενώ η δίκη θα γίνεται από το Ανώτατο και όχι από Ειδικό Δικαστήριο. Ακόμα κι αν η κυβέρνηση καταλήξει στο σενάριο διατήρησης της κοινοβουλευτικής εμπλοκής, η κυρίαρχη σκέψη είναι να καταστήσει υποχρεωτική τη γνώμη δικαστικού συμβουλίου το οποίο θα ελέγχει τη βασιμότητα κατηγορίας πριν από τη συγκρότηση Προανακριτικής. Προς την τελευταία άποψη συγκλίνει και η εισήγηση του εισαγγελέα Πρωτοδικών Ηλία Δαγκλή, στο πλαίσιο του επιστημονικού διαλόγου για τη Συνταγματική Αναθεώρηση που προκάλεσε η ΔιαΝΕΟσις. Συγκεκριμένα, προτείνεται η διενέργεια προκαταρκτικής εξέτασης από αρμόδια εισαγγελική αρχή (εισαγγελέας Εφετών ή αντεισαγγελέας Αρείου Πάγου) που θα κρίνει αν υφίστανται αποχρώσες ενδείξεις ενοχής. Εφόσον πληρούνται αυτές, θα παραπέμπει την υπόθεση στη Βουλή για τη διενέργεια προκαταρκτικής έρευνας.

■ Η ανάγκη αναθεώρησης του άρθρου 103 και τροποποίησης της παραγράφου που αφορά τη μονιμότητα των δημόσιων υπαλλήλων, θέμα για το οποίο έχει ήδη μιλήσει ο πρωθυπουργός. Σύμφωνα με πληροφορίες, πρόθεση της πλειοψηφίας είναι η θεσμική κατοχύρωση της αξιολόγησης ώστε οι μισθολογικές απολαβές των εργαζομένων να συνδέονται με την απόδοση (όχι μόνο με τυπικά προσόντα) και παράλληλα να δοθεί δυνατότητα απομάκρυνσης όσων συστηματικά δεν ανταποκρίνονται στα καθήκοντά τους. Η πρόταση αναμένεται να προκαλέσει αντιδράσεις από την αντιπολίτευση, αν και τα τελευταία χρόνια έχουν συντελεστεί τεράστιες αλλαγές σε απλό νομοθετικό επίπεδο. Κυβερνητικά στελέχη αναφέρουν ότι την τελευταία πενταετία περισσότεροι από 1.000 υπάλληλοι απολύθηκαν είτε με τη διαδικασία των πειθαρχικών είτε λόγω αποκάλυψης πλαστών δικαιολογητικών. Παράλληλα, η κυβέρνηση μελετά τη συνταγματική κατοχύρωση της δυνατότητας τοποθέτησης στελεχών από την ιδιωτική αγορά σε διευθυντικές θέσεις του στενού δημόσιου τομέα (εφορίες, υπουργεία κ.λπ.).

■ Το άρθρο 24 που αφορά την προστασία του περιβάλλοντος. Το εν λόγω άρθρο υπήρξε κορυφαία προτεραιότητα της Ν.Δ. και το 2018, πλην όμως ο σχεδιασμός δεν προχώρησε ιδιαίτερα. Πρόκειται για μία από τις πιο σύνθετες ασκήσεις που θα κληθεί να διαχειριστεί η Ν.Δ., καθώς αφενός θέλει να ενισχύσει τις δυνατότητες δόμησης, αφετέρου δεν θέλει να ξεχειλώσουν οι κανόνες και να κατηγορηθεί για «επίθεση εναντίον των δασών». Τα ζητήματα δόμησης, πάντως, αποτελούν μια διαρκή πρόκληση για τη Ν.Δ., όπως έδειξε η ανάγκη ρύθμισης για τη δόμηση σε μικρούς οικισμούς κάτω των 2.000 κατοίκων που είχε βάλει φωτιά στην Κοινοβουλευτική Ομάδα.

■ Το άρθρο 90 για τον τρόπο εκλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης. Στο πλαίσιο αναζήτησης συγκλίσεων, η Ν.Δ. προτίθεται να αποδεχτεί την πρόταση του ΠΑΣΟΚ και να συζητήσει τροποποιήσεις στο άρθρο 90 για τον τρόπο επιλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης. Πάντως, συνταγματολόγοι σημειώνουν ότι ο νόμος Φλωρίδη – Μπούγα, που παρείχε για πρώτη φορά τη δυνατότητα στην Ολομέλεια των ανώτατων δικαστηρίων να προτείνει έπειτα από μυστική ψηφοφορία τα πρόσωπα που πρέπει να τοποθετηθούν στην ηγεσία της Δικαιοσύνης, κινείται στη σωστή κατεύθυνση. Εξηγούν ότι η ευρύτητα της διακριτικής ευχέρειας του Υπουργικού Συμβουλίου να επιλέγει τα πρόσωπα εξορθολογίζεται σε μεγάλο βαθμό, καθώς η γνώμη των ανώτατων δικαστών αποκτά ειδικό πολιτικό βάρος που δεν μπορεί να αγνοηθεί.

■ Το άρθρο 30 για τον τρόπο εκλογής του Προέδρου της Δημοκρατίας. Οταν πρότεινε τον κ. Κώστα Τασούλα πριν από έναν χρόνο, ο κ. Μητσοτάκης είχε προαναγγείλει την πρόθεσή του να προτείνει μια σημαντική αλλαγή στον θεσμό, με την καθιέρωση μιας και μοναδικής θητείας εξαετούς διάρκειας. Για το εν λόγω ζήτημα δεν έχει υπάρξει ευρεία συζήτηση στο πολιτικό σκηνικό και δεν έχει διαφανεί ποια θα είναι η κατεύθυνση των δυνάμεων της αντιπολίτευσης.

Πέραν αυτών, η κυβέρνηση εμφανίζεται αποφασισμένη να προτείνει την καθολική επέκταση της επιστολικής ψήφου ώστε να ισχύει για τους εκλογείς εντός και εκτός επικράτειας και σε όλες τις εκλογικές αναμετρήσεις, ενώ είναι προς μελέτη η εισαγωγή ηλεκτρονικής ψήφου. Παράλληλα, στην ατζέντα βρίσκεται η τροποποίηση του άρθρου 24 για τη ρητή αναφορά σε προστασία των υδάτινων πόρων, υποχρεωτική αναδάσωση, κατοχύρωση περιβαλλοντικού ισοζυγίου σε κάθε κρατική παρέμβαση. Επίσης, μελετάται η δυνατότητα επιβολής διοικητικών προστίμων και από τα ποινικά δικαστήρια ώστε να αποφεύγεται η παράλληλη διαδικασία από τα διοικητικά.

Το παιχνίδι της συναίνεσης και το στοίχημα των 180 ψήφων

Παρά την κόντρα που έχει ανακύψει το τελευταίο διάστημα μεταξύ κυβέρνησης και ΠΑΣΟΚ για τη στελέχωση των ακέφαλων ανεξάρτητων αρχών, η προεργασία που έγινε τους τελευταίους μήνες αποτελεί καλό παράδειγμα πολιτικής συνεννόησης. Τον περασμένο Σεπτέμβριο ο κ. Νίκος Ανδρουλάκης πρότεινε η επιλογή των προέδρων των έξι συνταγματικά κατοχυρωμένων αρχών να γίνεται με ανοιχτή προκήρυξη αντί κλειστής λίστας προσώπων που συντάσσει ο αρμόδιος υπουργός, ώστε στη συνέχεια η Διάσκεψη της Βουλής να λαμβάνει την τελική απόφαση με αυξημένη πλειοψηφία 3/5.

Η πρόταση έγινε αποδεκτή από τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη και η Βουλή δημοσίευσε τη σχετική προκήρυξη τον περασμένο Οκτώβριο. Σύμφωνα με πληροφορίες, για την Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, την Αρχή Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών και τον Συνήγορο του Πολίτη έχουν υποβληθεί πάνω από 60 υποψηφιότητες. Η συντριπτική πλειονότητα είναι συνταξιούχοι δικαστές (μεταξύ αυτών, λειτουργοί που χειρίστηκαν υποθέσεις Χρυσής Αυγής, Novartis κ.ά.), νομικοί και καθηγητές. Το συγκεκριμένο μοντέλο αφαιρεί από τους υποψηφίους τον άδικο πολλές φορές χαρακτηρισμό «εκλεκτοί του υπουργού» και δημιουργεί ρεαλιστικές συνθήκες για την επίτευξη απαραίτητων συναινέσεων. Είναι λοιπόν πιθανό στην επικείμενη αναθεώρηση να μπουν επιμέρους ζητήματα. Μεταξύ άλλων, η κυβέρνηση μελετά προτάσεις όπως αυτή του συνταγματολόγου Σπύρου Βλαχόπουλου για συγχώνευση των Αρχών Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα και Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών, αλλά και τη δημιουργία νέας για το Διαδίκτυο και την Τεχνητή Νοημοσύνη.

Σημαντικές πρωτοβουλίες

Σχετικά με τη Συνταγματική Αναθεώρηση, η ηγεσία της «γαλάζιας» Κ.Ο. εκτιμά ότι υπάρχει κοινωνική ωρίμαση για την προώθηση σημαντικών πρωτοβουλιών, όπως η ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων, η αξιολόγηση υπαλλήλων, η άρση μονιμότητας στο Δημόσιο και η θεραπεία του άρθρου 86. Γνωρίζει όμως ότι λείπουν οι απαραίτητες συνθήκες πολιτικής συνεννόησης. Ο πρωθυπουργός με το πρωτοχρονιάτικο μήνυμα απηύθυνε και πάλι πρόσκληση διαλόγου στην αντιπολίτευση, σημειώνοντας πως μια «φιλόδοξη» Συνταγματική Αναθεώρηση αποτελεί «κορυφαίο ζητούμενο» για το 2026.

Ωστόσο, το δυστοπικό περιβάλλον που επικρατεί στη Βουλή, τα τοξικά σκηνικά ακραίας πόλωσης που στήθηκαν πάνω σε ξυλόλια, «Φραπέδες» και καταγγελίες για μαφίες, δολοφονίες και παιδεραστίες δεν αφήνουν περιθώρια αισιοδοξίας.

Πίνοντας έναν πρωτοχρονιάτικο καπουτσίνο και παρόντος του Προέδρου της Δημοκρατίας Κώστα Τασούλα, ο κ. Μητσοτάκης ζήτησε από τον πρόεδρο της Βουλής Νικήτα Κακλαμάνη να εκκινήσει γρήγορα ξανά τις διαδικασίες στη Διάσκεψη των Προέδρων για την επιλογή των επικεφαλής των ανεξάρτητων αρχών, κάτι που θα μπορούσε (εφόσον υλοποιηθεί) να είναι το προοίμιο μιας ευρύτερης συναίνεσης εν όψει της Συνταγματικής Αναθεώρησης. Βούληση του πρωθυπουργού είναι να υπάρξει και μία απευθείας συνάντηση συνεννόησης με τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ προκειμένου οι όποιες επιλογές να έχουν τη σφραγίδα κυβέρνησης και αξιωματικής αντιπολίτευσης. Κάτι τέτοιο όμως ο κ. Ανδρουλάκης το απορρίπτει μιλώντας για παρασκηνιακές μεθοδεύσεις και παραπέμποντας απευθείας στις διαδικασίες εντός της διάσκεψης. Θεωρητικά, η Ν.Δ. θα μπορούσε να συνεργαστεί με την Ελληνική Λύση, όπως είχε γίνει στην περίπτωση της επιλογής ηγεσίας για το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης. Αφενός όμως το Μαξίμου βάζει στο ραντάρ του το ΠΑΣΟΚ με το βλέμμα στον κεντρώο χώρο, αφετέρου δεν δείχνει να έχει διάθεση για παρτίδες με τον κ. Κυριάκο Βελόπουλο. Ούτε όμως ο τελευταίος επιδιώκει συνεργασία με τη Ν.Δ.

Πρόκριμα συνεργασιών

Σε ό,τι αφορά αυτή καθαυτή τη συζήτηση για την Αναθεώρηση του Συντάγματος, θα ξεκινήσει το β’ εξάμηνο, δηλαδή σε οιονεί προεκλογικό χρόνο. Η στάση των κομμάτων σε απαραίτητες μεταρρυθμίσεις θα τεθεί στο κόσκινο των ψηφοφόρων, ενώ αρκετοί εκτιμούν ότι οι διεργασίες θα αποτελέσουν πρόκριμα για πιθανές μετεκλογικές συνεργασίες. Τα κόμματα θα κληθούν να επιλέξουν είτε την απόλυτη άρνηση ως στάση συνολικής αμφισβήτησης της κυβέρνησης διεκδικώντας έτσι ψήφο διαμαρτυρίας, είτε τη θεσμική συμπεριφορά με συναινέσεις όπου είναι απαραίτητο προκειμένου να προσελκύσουν μετριοπαθείς ψηφοφόρους.
Κι αν για τις δυνάμεις δεξιότερα της Ν.Δ. και αριστερότερα του ΠΑΣΟΚ η απάντηση είναι σχετικά εύκολη, καθώς από καιρό έχουν μετατραπεί σε οχήματα διαμαρτυρίας, για τη Χαριλάου Τρικούπη η τελική στάση μοιάζει δύσκολη εξίσωση. Να σημειωθεί ότι η παρούσα Προαναθεωρητική Βουλή επιλέγει τα άρθρα και η επόμενη διαμορφώνει το περιεχόμενό τους. Μεσολαβούν εκλογές ώστε οι ψηφοφόροι να συνεκτιμήσουν τις θέσεις των κομμάτων. Αν ένα άρθρο καταστεί αναθεωρητέο τώρα με 180 ψήφους, στην επόμενη Βουλή απαιτούνται 151 ψήφοι για την αλλαγή του. Αν δεν βρεθεί η αυξημένη πλειοψηφία των 3/5 τώρα, θα είναι αναγκαίες οι 180 ψήφοι σε δεύτερο χρόνο και σε ένα μετεκλογικό περιβάλλον που προμηνύεται ρευστό. Συνεπώς, είναι δεδομένο ότι απαιτούνται ευρύτερες συναινέσεις, αν και θεωρητικά για τις 180 ψήφους αρκεί η σύμπλευση της Ν.Δ. και του ΠΑΣΟΚ.

Πάντως, η αξιωματική αντιπολίτευση δεν προτίθεται να δώσει θετική ψήφο στην τρέχουσα Βουλή. Στο «πράσινο» στρατόπεδο θεωρούν σημαντικότερη τη δεύτερη διαδικασία φοβούμενοι ότι αν δώσουν τώρα στη Ν.Δ. τις 180, στην επόμενη Βουλή η πλειοψηφία θα μπορεί μόνη της να καθορίσει τη διατύπωση όπως επιθυμεί. Επιπρόσθετα, σε πολιτικό επίπεδο κανένας από την αντιπολίτευση δεν φαίνεται να θέλει λίγους μήνες πριν από τις εκλογές να ταυτιστεί σε οτιδήποτε με την κυβέρνηση. Μολονότι μια τέτοια στάση θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως ηττοπαθής, καθώς μοιάζει να προκρίνει ότι η Ν.Δ. θα διατηρήσει μετεκλογικά την πλειοψηφία, στο ΠΑΣΟΚ η τελική απόφαση μοιάζει οριστική.

Δεσμευτική δήλωση

Η μοναδική περίπτωση θετικής ανταπόκρισης είναι η δημόσια, δεσμευτική δήλωση της Ν.Δ. για το πώς τροποποιείται το κάθε άρθρο. Από την πλευρά της, η πλειοψηφία δεν δείχνει διάθεση να δεσμευτεί εξαρχής, υποστηρίζοντας ότι αυτό είναι επίδικο της κάλπης. Με αυτό τον τρόπο η κυβέρνηση επιχειρεί να στριμώξει το ΠΑΣΟΚ και να το στείλει σε εθνικές εκλογές χωρίς να έχει υπερψηφίσει αλλαγές που συγκεντρώνουν ευρύτατη κοινωνική στήριξη. Στη Ν.Δ. θεωρούν ότι ακόμα κι αν προγραμματικά το ΠΑΣΟΚ ή άλλο κόμμα της αντιπολίτευσης τάσσεται υπέρ της τροποποίησης του άρθρου 86, το ότι θα πάει σε εκλογές έχοντας μόλις πριν από λίγους μήνες καταψηφίσει ή απόσχει από την ψηφοφορία θα του στοιχίσει εκλογικά.

Πηγή: protothema.gr
Φωτογραφίες: EUROKINISSI