Σε μια βαθιά εξομολόγηση για την κατάσταση που επικρατεί στην τοπική παραγωγή και την τυροκομία της Κω, προχώρησε ο ιδιοκτήτης της μοναδικής πιστοποιημένης βιοτεχνίας τυροκομικών στα Δωδεκάνησα, Παναγιώτης Γιάννου, καλεσμένος στην εκπομπή της Άννας Σαρηγιάννη στον «Έκφραση 97».
Ο κ. Γιάννου περιέγραψε με μελανά χρώματα τις προκλήσεις του κλάδου το 2026, εστιάζοντας στον αθέμιτο ανταγωνισμό, την υποστελέχωση των υπηρεσιών και τον κίνδυνο εξαφάνισης των κτηνοτρόφων του νησιού.
Το «αγκάθι» του αθέμιτου ανταγωνισμού και η μαύρη διακίνηση
Το μεγαλύτερο πρόβλημα, σύμφωνα με τον κ. Γιάννου, είναι η μη τήρηση των νόμων και η ύπαρξη παράνομων τυροκομείων που διακινούν προϊόντα χωρίς κανέναν υγειονομικό έλεγχο.
«Υπάρχει τεράστιο πρόβλημα στην εφαρμογή των νόμων. Δημιουργείται ένας αθέμιτος ανταγωνισμός. Δεν ήρθα να κατηγορήσω τους κτηνοτρόφους που παρανόμως παράγουν προϊόντα, αλλά έχουν αλλάξει τα πράγματα. Έχουμε μπει σε μια κατάσταση πιο σύγχρονη, με ελέγχους και πιστοποιημένα προϊόντα».
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στη διανομή του τυριού (όπως το εμβληματικό κρασοτύρι) στους δρόμους, δίπλα σε ψάρια, εκτεθειμένο στον ήλιο και τις μύγες.
«Εν έτει 2026 θεωρώ πως είναι πάρα πολύ άσχημο… Εκεί που πουλάνε ψάρια, πουλάνε δίπλα τυριά. Είναι άλλο να έχεις μια βιοτεχνία που τηρεί όλους τους νόμους και άλλα τα έξοδα με ένα αυτοσχέδιο τυροκομείο που ούτε φόρους αποδίδει, ούτε εργαζόμενους».
Η «πίσω πόρτα» της εστίασης
Σοκαριστικές ήταν οι αποκαλύψεις για τον τρόπο που ορισμένοι επιχειρηματίες της εστίασης και των ξενοδοχείων διαχειρίζονται τα τοπικά προϊόντα, χρησιμοποιώντας τις νόμιμες βιοτεχνίες μόνο ως «βιτρίνα».
«Θα μπουν σε μια διαδικασία να πάρουν από τον Γιάννου ένα τιμολόγιο και ένα κουβαδάκι με κρασοτύρι για να είναι καλυμμένοι σε περίπτωση ελέγχου, και από την πίσω πόρτα ψωνίζουν παράνομα. Αυτό είναι διπλά παράνομο γιατί με εξαπατάς… μου λες ότι μου βάζεις ένα προϊόν πιστοποιημένο και βάζεις κάτι που είναι και πάρα πολύ ανθυγιεινό».
Ο κ. Γιάννου τόνισε πως αυτή η νοοτροπία πλήττει την εικόνα του νησιού:
«Ένα ξενοδοχείο που έχει χίλιους πελάτες να καταναλώνει ένα κουβά στους τρεις μήνες… δεν πρέπει να τους δίνουν ούτε μισό γραμμάριο αναλογικά στον τουρίστα».
Η μείωση του ζωικού κεφαλαίου και η έλλειψη κινήτρων
Η κτηνοτροφία στην Κω φθίνει δραματικά, με τον αριθμό των παραγωγών να μειώνεται σταθερά τα τελευταία 15 χρόνια.
«Το 2010 είχαμε 48 κτηνοτρόφους. Αυτή τη στιγμή… υπολογίζουν να είναι τουλάχιστον 20 άτομα κάτω. Δεν υπάρχει κίνητρο για τη νέα γενιά. Αν σπάσει αυτό το πρόβλημα [της παρανομίας], εγώ θα μπορέσω να αυξήσω ακόμα περισσότερο την τιμή γάλακτος, ούτως ώστε να δωθεί κίνητρο στις νέες γενιές».
Εθνική ανάγκη η αυτάρκεια
Κλείνοντας, ο Παναγιώτης Γιάννου έστειλε ένα μήνυμα για τη σημασία της πρωτογενούς παραγωγής όχι μόνο ως οικονομικό μέγεθος, αλλά και ως ζήτημα ασφάλειας.
«Πρέπει να το βλέπουμε και εθνικά. Να μπορούμε να φάμε, να ταΐσουμε μόνοι μας. Κάποιες δεκαετίες πριν το νησί όχι μόνο παρήγαγε για να ταϊστεί, έκανε και εξαγωγές. Αυτή τη στιγμή έχουμε πιάσει το 98% εισαγωγής προϊόντων και μόλις το 2% είναι η δικιά μας παραγωγή».
Παρά τις δυσκολίες, ο γνωστός τυροκόμος εξέφρασε την αισιοδοξία του για τη νέα σεζόν, καλώντας τους πολίτες και τους επαγγελματίες να στηρίξουν έμπρακτα την ποιότητα και τη νομιμότητα.
