Εκτός από έσοδα, οι δήμοι σύμφωνα με τον υπουργό Εσωτερικών χάνουν και έργα, αφού τα ανεκτέλεστα θα φτάσουν στο τέλος του 2025 το 1,1 δισ. ευρώ
Σοβαρές επισημάνσεις που αφορούν στη διαχείριση των οικονομικών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και κυρίως στην απώλεια κρίσιμων πόρων για τους πολίτες, έκανε ο υπουργός Εσωτερικών, Θοδωρής Λιβάνιος, από το βήμα του ετήσιου τακτικού συνεδρίου της ΚΕΔΕ, σκιαγραφώντας μια εικόνα που αφορά κυρίως τους μεγάλους δήμους της χώρας, εστιάζοντας στην απροθυμία τους να προχωρήσουν στις κινήσεις που θα οδηγούσαν σε σημαντική αύξηση εσόδων.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο υπουργός, 645 εκατομμύρια ευρώ από τα ταμεία του Κεντρικού Κράτους κάλυψαν τα τελευταία χρόνια τις «μαύρες τρύπες» που δημιούργησαν οι Δήμοι στις ανταποδοτικές υπηρεσίες, με αποτέλεσμα οι πόροι αυτοί να λείπουν σήμερα από κοινωνικές και αναπτυξιακές παροχές προς τους δημότες.
Ο υπουργός δεν πρότεινε αύξηση των τελών, όπως λανθασμένα ή εκ του πονηρού του αποδόθηκε, αλλά την αλλαγή της «λογικής και φιλοσοφίας» με έμφαση στη βελτιστοποίηση της διαχείρισης (π.χ. μείωση κόστους ηλεκτροφωτισμού μέσω νέων τεχνολογιών) και την πλήρη αξιοποίηση της ανταποδοτικότητας.
Ο κ. Λιβάνιος έθεσε ευθέως το ζήτημα της επιλογής των δημάρχων να αξιοποιούν το ισχυρό θεσμικό εργαλείο της ανταποδοτικότητας. Ωστόσο οι ίδιοι φοβούμενοι το άμεσο πολιτικό κόστος, αποφεύγουν συστηματικά δύο κρίσιμες ενέργειες:
- Την πρόσληψη του αναγκαίου προσωπικού για την καθαριότητα και τον ηλεκτροφωτισμό, παρόλο που, όπως τόνισε ο υπουργός, εγκρίθηκαν στο ακέραιο όλα τα σχετικά αιτήματα προσλήψεων (συνολικά 750 θέσεις).
- Την προσαρμογή των ανταποδοτικών τελών στο πραγματικό κόστος λειτουργίας των υπηρεσιών, ώστε αυτές να είναι πλήρως αυτοχρηματοδοτούμενες.
«Η ανταποδοτικότητα είναι από τις μεγαλύτερες κατακτήσεις που έχει η Αυτοδιοίκηση. Μπορείτε να πάρετε όσο κόσμο θέλετε, μπορείτε να κάνετε ό,τι θέλετε. Αντιθέτως, από ΚΑΠ σε ανταποδοτικά, 645 εκατομμύρια ευρώ πήγαν τα τελευταία χρόνια», υπογράμμισε ο κ. Λιβάνιος.
Ο εμπαιγμός του δημότη
Το πιο σημαντικό, όμως, είναι το απτό κόστος αυτής της πρακτικής για τους πολίτες. Τα 645 εκατομμύρια ευρώ, τα οποία κατευθύνθηκαν αναγκαστικά στην κάλυψη ελλειμμάτων «χάθηκαν από τα μη ανταποδοτικά κονδύλια των Δήμων». Συγκεκριμένα τα τελευταία χρόνια καλύφθηκαν ελλείμματα 445 εκατ. για καθαριότητα, και ηλεκτροφωτισμό, ενώ πάνω από 200 εκατ. ευρώ αξιοποιήθηκαν για να καλύψουν ανάγκες στην ύδρευση και την αποχέτευση. Αυτοί οι πόροι, όπως επισημαίνουν όσοι γνωρίζουν το τρόπο λειτουργίας της Αυτοδιοίκησης θα μπορούσαν να είχαν αξιοποιηθεί για ένα πλήθος κοινωνικών και αναπτυξιακών παροχών, οι οποίες σήμερα υποχρηματοδοτούνται, όπως: Αναβάθμιση της οδοποιίας, συντήρηση παιδικών χαρών, αύξηση του πρασίνου, ενίσχυση των δράσεων για την τρίτη ηλικία.
Οι ληξιπρόθεσμες οφειλές
Ο υπουργός μίλησε ακόμη για τη μεγάλη στασιμότητα που παρατηρείται στην εισπραξιμότητα ληξιπρόθεσμων οφειλών.
Υποστήριξε ότι δεν έχουν κάνει όλοι οι δήμοι την ίδια προσπάθεια για να πετύχουν αυξημένα έσοδα,. Λέγοντας πως το 2025, 790 δήμοι εισέπραξαν λιγότερα ανταποδοτικά τέλη σε σχέση με το 2024, δηλαδή 1 στους 4.
Επίσης, είπε, 63 δήμοι το 2025 εισέπραξαν λιγότερα ίδια έσοδα σε σχέση με το 2024, ενώ 101 δήμοι δεν συμμετέχουν σχεδόν καθόλου στο να αυξηθεί η εισπραξιμότητα των απαιτήσεων προηγούμενων ετών των περίφημων ΠΟΕ (Παρελθόντα Οικονομικά Έτη).
«Είναι ένας στους τρεις δήμους, την ώρα που η πλειονότητα των δήμων καταβάλλει πολύ μεγάλη προσπάθεια να αυξήσει τις απαιτήσεις που φτάνουν τα 3 δισ. ευρώ» τόνισε ο υπουργός. Ανέφερε μάλιστα ότι το 5% της εισπραξιμότητας των ΠΟΕ το 2024 έγινε 6,3%, και το 2025 θα ξεπεράσει το 6,5% που σε πραγματικά νούμερα είναι 46 εκατ. ευρώ έξτρα στα ταμεία των δήμων. «Πρέπει να καταλάβετε ότι αν δεν εισπράττουμε όσα βεβαιώνονται θα σταματήσουν να πληρώνουν και αυτοί που πληρώνουν μέχρι σήμερα και αυτός είναι αυτονόητος κανόνας» σχολίασε με δηκτικό τρόπο ο κ. Λιβάνιος.
Στον… αέρα 270 έργα, επειδή δεν δημοπρατήθηκαν
Ο υπουργός Εσωτερικών αναφέρθηκε και στο μεγάλο πρόβλημα από τα ανεκτέλεστα έργα. «Η μη εκτέλεση των έργων δημιουργεί πρόβλημα στην εύρεση νέων χρηματοδοτήσεων» είπε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε πως αυτή τη στιγμή υπάρχουν έργα, τα οποία είναι μεν ενταγμένα, αλλά δεν είναι συμβασιοποιημένα. φαίνεται η δέσμευση που υπάρχει, αλλά δεν προχωρούν.
Στο πρόγραμμα «Αντώνης Τρίτσης», ανέφερε ο κ. Λιβάνιος, οι εντάξεις έργων φτάνουν τα 3,78 δισ. ευρώ, αλλά συμβασιοποιημένα είναι μόλις 2,8 δισ. ευρώ, ενώ οι πληρωμές τους μετά από πέντε χρόνια είναι μόλις στο 1,8 δις. ευρώ.
«Αυτό όπως καταλαβαίνεται δημιουργεί ένα κενό της τάξης του 1 δισ. ευρώ» σημείωσε ο ίδιος μια πρόσθεσε ότι υπάρχουν επίσης 270 έργα ενταγμένα χωρίς σύμβαση και επιπλέον 240 εκατ. ευρώ για τα οποία δεν έχει γίνει ακόμη ο διαγωνισμός. «Δηλαδή μισό δισ. ευρώ ενταγμένων έργων που δεν είναι δημοπρατημένα. Αυτό όμως είναι πολύ άδικο, δηλαδή να μην αξιοποιούμε τα χρηματοδοτικά εργαλεία, ιδίως όταν υπάρχει πίεση σε δήμους» επισήμανε ο υπουργός.
Αδιαφορία για επιδοτήσεις και Προγράμματα
Έφερε μάλιστα ένα ακόμη παράδειγμα, την ανοιχτή πρόσκληση ύψους 15 εκατ. ευρώ για επιδότηση αναφορικά με τις στειρώσεις αδέσποτων ζώων. «Η συμμετοχή των δήμων δυστυχώς είναι ελάχιστη» είπε ο κ. Λιβάνιος, ενώ αναφέρθηκε και στο πρόγραμμα του ψηφιακού μετασχηματισμού των δήμων.
«Το 2022, μεγάλοι δήμοι μπήκαν στο Ταμείο Ανάκαμψης με ποσό 90 εκατ. ευρώ για τον ψηφιακό μετασχηματισμό τους. Σήμερα τρία χρόνια μετά, η απορροφητικότητα είναι κάτω από 15% και δυστυχώς κλείνει το Ταμείο Ανάκαμψης. Και αυτό αφορά τους μεγαλύτερους δήμους της χώρας» ανέφερε χαρακτηριστικά.
realvoice995.gr
