Η πρώτη φάση του φιλόδοξου προγράμματος ξεκινά από Λειψούς, Αστυπάλαια, Ιθάκη, Τήνο, Αμοργό, Πάτμο και Άγιο Βασίλειο Ρεθύμνου
Εκτεταμένο πρόγραμμα δημιουργίας κατοικιών για δημοσίους υπαλλήλους που υπηρετούν μακριά από τον τόπο τους προωθεί το υπουργείο Εσωτερικών, επιχειρώντας με αυτό τον τρόπο να αντιμετωπίσει ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα των μικρών και τουριστικών νησιών, την αδυναμία γιατρών, νοσηλευτών, εκπαιδευτικών και ενστόλων να βρουν διαθέσιμο σπίτι σε προσιτή τιμή. Το σχέδιο προβλέπει την κατασκευή, την αγορά ή την ανακαίνιση περίπου 100 κατοικιών, οι οποίες θα παραμείνουν μεν στην ιδιοκτησία των δήμων αλλά θα διατίθενται για τη δωρεάν ή ιδιαίτερα χαμηλού κόστους διαμονή εργαζομένων σε κρίσιμες δημόσιες υπηρεσίες.
Η παρέμβαση αφορά συνολικά 12 περιοχές σε Αιγαίο, Ιόνιο και Κρήτη και θα αναπτυχθεί σε δύο φάσεις. Οι πρώτες εγκρίσεις έχουν ήδη αρχίσει για τους Λειψούς, την Αστυπάλαια, την Ιθάκη, την Τήνο, την Αμοργό, την Πάτμο και τον Δήμο Αγίου Βασιλείου στο Ρέθυμνο Κρήτης. Σε επόμενο στάδιο σχεδιάζεται και η ένταξη της Σύμης, της Καρπάθου, του Αγαθονησίου, της Σικίνου και της Σερίφου. Το πρόγραμμα έχει σχεδιαστεί από τον υπουργό Εσωτερικών Θοδωρή Λιβάνιο σε συνεργασία με την Τοπική Αυτοδιοίκηση, ώστε οι παρεμβάσεις να προσαρμοστούν στις απαιτήσεις κάθε περιοχής αλλά και στα διαθέσιμα δημοτικά ακίνητα.
Η αλήθεια είναι πως τα τελευταία χρόνια έχει γίνει ιδιαίτερα πιεστική η ανάγκη για οργανωμένη στεγαστική πολιτική στα νησιά. Η μεγάλη τουριστική ζήτηση, η εξάπλωση των βραχυχρόνιων μισθώσεων τύπου Airbnb και η περιορισμένη οικοδομική δραστηριότητα έχουν μειώσει δραστικά τα σπίτια που προσφέρονται για μακροχρόνια μίσθωση. Ακόμη και όταν υπάρχουν διαθέσιμα ακίνητα, τα ενοίκια είναι σχεδόν πάντα απαγορευτικά για έναν νεοδιορισμένο δημόσιο υπάλληλο. Οριακά φθάνει ο μισθός του μόνο για να πληρώσει το ενοίκιο. Δεν είναι λίγες μάλιστα οι περιπτώσεις στις οποίες εκπαιδευτικοί ή υγειονομικοί βρίσκουν προσωρινό κατάλυμα για τους χειμερινούς μήνες, αλλά καλούνται να το εγκαταλείψουν με την έναρξη της θερινής περιόδου, ώστε να χρησιμοποιηθεί ως κατάλυμα για τους τουρίστες.
Η στέγη καθορίζει αν θα καλυφθεί μια θέση
Το υπουργείο Εσωτερικών εκτιμά ότι η έλλειψη κατοικίας αποτελεί πλέον έναν από τους βασικότερους λόγους για τους οποίους θέσεις σε σχολεία, Κέντρα Υγείας, αστυνομικά τμήματα και λιμενικές υπηρεσίες παραμένουν κενές. Το πρόβλημα δεν εντοπίζεται μόνο στις αποδοχές ή στις ιδιαίτερες συνθήκες εργασίας των απομακρυσμένων περιοχών. Ακόμη και όταν ένας γιατρός ή ένας εκπαιδευτικός αποδέχεται τον διορισμό του, μπορεί να διαπιστώσει ότι δεν υπάρχει κατάλληλο σπίτι ή ότι το ενοίκιο απορροφά δυσανάλογο μέρος του μισθού του – αν όχι ολόκληρο.
Η λογική του νέου προγράμματος είναι ότι η εξασφάλιση αξιοπρεπούς και σταθερής στέγης μπορεί να λειτουργήσει ως ουσιαστικό κίνητρο για την αποδοχή μιας θέσης σε μικρό νησί. Ένας εργαζόμενος που γνωρίζει πριν από τη μετακίνησή του ότι δεν θα χρειαστεί να αναζητήσει σπίτι μέσα σε μια περιορισμένη και ακριβή αγορά είναι πιθανότερο να παραμείνει στην περιοχή και να μη ζητήσει σύντομα μετάθεση ή απόσπαση προς ένα μεγάλο αστικό κέντρο.
Τέσσερις κατοικίες στους Λειψούς
Στους Λειψούς έχει εγκριθεί χρηματοδότηση ύψους 760.000 ευρώ για την απόκτηση δύο υφιστάμενων κατοικιών και την κατασκευή ακόμη δύο σε δημοτική έκταση. Το σχέδιο περιλαμβάνει την αγορά κατοικίας επιφάνειας 81,25 τετραγωνικών μέτρων, καθώς και δεύτερου ακινήτου με σπίτι 101,44 τετραγωνικών μέτρων και οικόπεδο περίπου 1.330 τετραγωνικών μέτρων. Σε άλλο δημοτικό οικόπεδο πρόκειται να ανεγερθούν δύο νέες, πλήρως λειτουργικές κατοικίες, επιφάνειας 75 και 65 τετραγωνικών μέτρων.
Τα ακίνητα θα περιέλθουν στην κυριότητα του δήμου και θα χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για τη στέγαση γιατρών, νοσηλευτών, εκπαιδευτικών, λιμενικών, αστυνομικών και άλλων δημοσίων υπαλλήλων που μετακινούνται στο νησί για υπηρεσιακούς λόγους. Η ολοκλήρωση του έργου τοποθετείται έως το 2028, με στόχο να δημιουργηθεί ένα μόνιμο στεγαστικό απόθεμα που θα εξυπηρετεί τις ανάγκες του νησιού και μετά την αποχώρηση κάθε υπαλλήλου.
Νέες κατοικίες στην Αστυπάλαια
Στην Αστυπάλαια προβλέπεται έργο συνολικού ύψους 1,2 εκατ. ευρώ για την ανέγερση έξι έως οκτώ κατοικιών. Τα διαμερίσματα θα έχουν επιφάνεια από 45 έως 65 τετραγωνικά μέτρα και σχεδιάζονται ώστε να καλύπτουν τις ανάγκες ενός εργαζομένου, ενός ζευγαριού ή μιας μικρής οικογένειας. Η επιλογή να κατασκευαστούν καινούργιες κατοικίες, αντί να αναζητηθούν αποκλειστικά διαθέσιμα σπίτια στην τοπική αγορά, συνδέεται με τη μικρή προσφορά ακινήτων και τις υψηλές τιμές που καταγράφονται στο νησί. Η δημιουργία σύγχρονων και λειτουργικών διαμερισμάτων εκτιμάται ότι θα διευκολύνει τη στελέχωση των τοπικών δημόσιων υπηρεσιών και θα προσφέρει μεγαλύτερη σταθερότητα στους εργαζομένους. Παράλληλα, οι κατοικίες θα αποτελούν κι εδώ περιουσία του δήμου, ώστε να επαναχρησιμοποιούνται κάθε φορά που ένας υπάλληλος μετατίθεται και αντικαθίσταται από άλλον.
Το ιστορικό οικοτροφείο της Ιθάκης αποκτά νέα χρήση
Ένα από τα μεγαλύτερα έργα του προγράμματος σχεδιάζεται στη γραφική Ιθάκη, όπου προβλέπεται η πλήρης ανακατασκευή του παλαιού οικοτροφείου. Η χρηματοδότηση ανέρχεται σε 4,5 εκατ. ευρώ και αφορά ένα ιστορικό κτίριο συνολικής επιφάνειας περίπου 2.000 τετραγωνικών μέτρων. Μετά την ολοκλήρωση των εργασιών, το κτίριο θα διατηρεί τα βασικά χαρακτηριστικά της αρχικής του μορφής, αλλά θα διαθέτει σύγχρονες εγκαταστάσεις και χώρους φιλοξενίας.
Το σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία 19 επιπλωμένων δωματίων, συνολικής δυναμικότητας 40 κλινών, καθώς και αίθουσα εκδηλώσεων για περίπου 400 άτομα και αθλητικές εγκαταστάσεις. Οι χώροι διαμονής θα προορίζονται κυρίως για εκπαιδευτικούς και υγειονομικούς που δυσκολεύονται να βρουν σπίτι στο νησί ή αναγκάζονται να εγκαταλείπουν το κατάλυμά τους κατά τους θερινούς μήνες. Με τη συγκεκριμένη παρέμβαση επιδιώκεται να καλυφθούν ταυτόχρονα στεγαστικές και κοινωνικές ανάγκες, δίνοντας νέα ζωή σε ένα μεγάλο δημόσιο κτίριο που παρέμενε αναξιοποίητο.
Το «Θεοξένια» της Τήνου μετατρέπεται σε κατοικίες
Στην Τήνο, το παλιό ξενοδοχείο «Θεοξένια» πρόκειται ομοίως να μετατραπεί σε συγκρότημα 18 κατοικιών για δημοσίους υπαλλήλους. Για το έργο προβλέπεται χρηματοδότηση που προσεγγίζει τα 3 εκατ. ευρώ, ενώ τα νέα διαμερίσματα θα έχουν επιφάνεια από 35 έως 58 τετραγωνικά μέτρα. Η Τήνος είναι από τα νησιά που αντιμετωπίζουν έντονες πιέσεις στη στεγαστική αγορά λόγω της μεγάλης τουριστικής κίνησης και της αυξημένης ζήτησης για βραχυχρόνια μίσθωση. Η δημιουργία 18 κατοικιών σε ένα ενιαίο συγκρότημα μπορεί να προσφέρει λύση για σημαντικό αριθμό εργαζομένων, χωρίς να εξαρτάται η διαμονή τους από τις μεταβολές της ιδιωτικής αγοράς.
Πέντε σπίτια στην Αμοργό και τέσσερα για γιατρούς στην Πάτμo
Στην Πάτμο προωθείται διαφορετικού τύπου παρέμβαση. Μια υφιστάμενη διώροφη οικοδομή θα ανακατασκευαστεί και θα αναβαθμιστεί ενεργειακά, ώστε να δημιουργηθούν τέσσερις ανεξάρτητες κατοικίες. Οι συγκεκριμένοι χώροι θα διατίθενται αποκλειστικά σε ιατρικό προσωπικό, καθώς η έλλειψη στέγης έχει δυσκολέψει επανειλημμένα την κάλυψη θέσεων στις τοπικές δομές υγείας.
Ανακαίνιση δημοτικών κτιρίων στον Άγιο Βασίλειο Ρεθύμνου
Το πρόγραμμα δεν περιορίζεται όμως μόνο στα νησιά. Στον Δήμο Αγίου Βασιλείου, στο Ρέθυμνο, χρηματοδοτείται η ανακαίνιση πέντε παλαιών δημοτικών κτιρίων, τα οποία θα μετατραπούν σε κατοικίες για γιατρούς και εκπαιδευτικούς. Η περιοχή περιλαμβάνει οικισμούς με μεγάλες αποστάσεις μεταξύ τους, όπου η εύρεση κατάλληλου σπιτιού μπορεί να είναι δύσκολη, ιδιαίτερα σε σημεία με αυξημένη τουριστική δραστηριότητα. Με την ανακαίνιση των υφιστάμενων κτιρίων, ο δήμος αποκτά τη δυνατότητα να αξιοποιήσει περιουσία που παρέμενε μέχρι σήμερα ανενεργή και ταυτόχρονα να δημιουργήσει μια μόνιμη λύση για τη στέγαση προσωπικού.
Η δεύτερη φάση σε πέντε ακόμη νησιά
Η επόμενη φάση του προγράμματος θα αφορά τη Σύμη, την Κάρπαθο, το Αγαθονήσι, τη Σίκινο και τη Σέριφο, όπως προαναφέραμε, όπου σχεδιάζεται η δημιουργία συνολικά 35 έως 40 κατοικιών. Οι τελικές μελέτες και οι ακριβείς χρηματοδοτήσεις θα καθορίσουν τον αριθμό των διαμερισμάτων που θα κατασκευαστούν σε κάθε περιοχή, ωστόσο οι δήμοι έχουν ήδη προχωρήσει στον εντοπισμό κατάλληλων οικοπέδων και ακινήτων.
Στην Κάρπαθο για παράδειγμα, σχεδιάζεται μία από τις μεγαλύτερες παρεμβάσεις της δεύτερης φάσης, με προϋπολογισμό που πλησιάζει τα 4 εκατ. ευρώ. Το έργο προβλέπει τη δυνατότητα κατασκευής περίπου 16 κατοικιών, επιφάνειας 70 τετραγωνικών μέτρων, σε δημοτικό οικόπεδο στα Πηγάδια. Λόγω του μεγέθους των διαμερισμάτων, θα μπορούν να φιλοξενηθούν και υπάλληλοι που μετακινούνται στο νησί μαζί με τις οικογένειές τους.
Στο Αγαθονήσι προβλέπεται η ανέγερση έξι κατοικιών για δημοσίους υπαλλήλους, ενώ στη Σέριφο σχεδιάζεται η κατασκευή οκτώ διαμερισμάτων σε δημοτικό ακίνητο. Στη Σύμη ο σχεδιασμός περιλαμβάνει τρεις κατοικίες και στη Σίκινο από τέσσερις έως επτά, ανάλογα με την τελική διαμόρφωση του έργου και τις τεχνικές δυνατότητες του διαθέσιμου χώρου.
Να σημειωθεί τέλος ότι βασικό χαρακτηριστικό του προγράμματος είναι ότι τα ακίνητα δεν θα αποτελέσουν μια προσωρινή λύση, αλλά θα παραμείνουν στη δημοτική περιουσία. Κάθε κατοικία θα μπορεί να παραχωρείται διαδοχικά σε διαφορετικούς εργαζομένους, ανάλογα με τις ανάγκες των σχολείων, των μονάδων υγείας και των σωμάτων ασφαλείας. Με αυτόν τον τρόπο, οι δήμοι θα διαθέτουν ένα σταθερό εργαλείο προσέλκυσης προσωπικού, χωρίς να εξαρτώνται κάθε χρόνο από τους όποιους περιορισμούς προκύπτουν.
https://www.newsbeast.gr/
