Σε μια εποχή κρίσιμων γεωπολιτικών ανακατατάξεων, η Μεσόγειος παραμένει στο επίκεντρο του διεθνούς ενδιαφέροντος. Η Δρ. Διεθνών Σχέσεων Ελευθερία Φτακλάκη, μιλώντας στην εκπομπή «Στα Κόκκινα» με τον Παναγιώτη Ζουζούνη, ανέλυσε τη διαχρονική σημασία των ευρωμεσογειακών σχέσεων, με αφορμή την κυκλοφορία του νέου της βιβλίου.
Η Ελλάδα ως πυλώνας σταθερότητας στη Μεσόγειο
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκε η γεωπολιτική σημασία της Μεσογείου, η οποία περιγράφηκε ως ένα πεδίο έντονων διεκδικήσεων, με την Ελλάδα να αναδεικνύεται σε ισχυρό περιφερειακό πυλώνα σταθερότητας. Η Δρ. Φτακλάκη τόνισε ότι η χώρα μας εισέρχεται σε μια νέα εποχή «διασυνδεσμότητας», συμμετέχοντας ενεργά σε πρωτοβουλίες όπως η διασύνδεση αγωγών και η προοπτική του IMEC, το οποίο μπορεί να λειτουργήσει ανταγωνιστικά προς την πρωτοβουλία «Belt and Road» της Κίνας. Παράλληλα, η συγγραφέας υπογράμμισε ότι η Ελλάδα, παραμένοντας πιστή στο διεθνές δίκαιο, προχωρά σε ραγδαία αμυντική θωράκιση, επιδιώκοντας παράλληλα την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής συνδρομής, κάνοντας λόγο για την ανάγκη δημιουργίας μιας «στρατιωτικής Σένγκεν».
Στρατηγική διορατικότητα και το όραμα του βιβλίου
Η Δρ. Φτακλάκη έδωσε έμφαση στη χρήση νέων επιστημονικών εργαλείων, όπως το «Foresight» ή στρατηγικός μακροπρόθεσμος σχεδιασμός, ώστε η Ευρωπαϊκή Ένωση να προλαμβάνει τις μεγατάσεις του μέλλοντος, όπως η τεχνητή νοημοσύνη και η κλιματική μετάβαση, αντί να περιορίζεται στην απλή διαχείριση των εξελίξεων. Το βιβλίο της, με τίτλο «Η Διακυβέρνηση των Ευρωμεσογειακών Σχέσεων: Από τη Διαδικασία της Βαρκελώνης στο Νέο Σύμφωνο για τη Μεσόγειο», φιλοδοξεί να καταστήσει αυτές τις πολύπλοκες ισορροπίες κατανοητές στον μέσο πολίτη, ενισχύοντας το μήνυμα ότι η διατήρηση της ευρωπαϊκής οικογένειας είναι απαραίτητη για την αντιμετώπιση του σύγχρονου γεωπολιτικού γίγνεσθαι.
Η διαδρομή των τριάντα χρόνων
Το βιβλίο της Δρ. Φτακλάκη, «Η Διακυβέρνηση των Ευρωμεσογειακών Σχέσεων: Από τη Διαδικασία της Βαρκελώνης στο Νέο Σύμφωνο για τη Μεσόγειο» (εκδόσεις Ι. Σιδέρης, 2026), καταγράφει μια πορεία τριών δεκαετιών. Όπως εξηγεί η ίδια, η Μεσόγειος αποτελεί ένα πεδίο διαρκών διεκδικήσεων και μετασχηματισμών.
«Εκ των πραγμάτων ήθελα να αποτυπώσω αυτή τη διαδρομή των 30 χρόνων και όχι μόνο. Από εκεί που ξεκινάει ως ένα αναπτυξιακό εργαλείο, ένα εργαλείο συνεργασίας, κάποια στιγμή ασφαλειοποιείται, ειδικά με τα θέματα της μετανάστευσης και της διαχείρισης των συνόρων.»
Ο ρόλος της Ελλάδας στη «Mare Nostrum»
Η Ελλάδα, λόγω της θέσης της, κατέχει έναν κομβικό ρόλο στην ευρύτερη περιοχή. Η Δρ. Φτακλάκη υπογραμμίζει πως η χώρα μας μετατρέπεται σε έναν ισχυρό περιφερειακό δρώντα, επενδύοντας στη σταθερότητα και τη διασυνδεσιμότητα.
«Η Ελλάδα μπαίνει πλέον σε ένα νέο πεδίο στο πλαίσιο αυτού που αποκαλούμε κονεκτιβίτη, της διασυνδεσμότητας, που για μένα είναι το μεγάλο γεωπολιτικό παίγνιο αυτής της περιόδου.»
Παράλληλα, η συγγραφέας αναφέρθηκε στην αναγκαιότητα η Ευρώπη να ενισχύσει τη στρατηγική της αυτονομία, αντιμετωπίζοντας τις προκλήσεις με διορατικότητα και όχι απλώς αντιδρώντας στα γεγονότα.
Παρουσίαση του βιβλίου στη Ρόδο
Η επίσημη παρουσίαση του βιβλίου θα πραγματοποιηθεί την Παρασκευή 26 Ιουνίου 2026, στις 19:00, στο Μουσείο Νεοελληνικής Τέχνης Δήμου Ρόδου («Νεστορίδειο Μέλαθρον» – Νέα Πτέρυγα).
Την εκδήλωση θα συντονίσει ο Ομότιμος Καθηγητής Παντείου Πανεπιστημίου, Στέλιος Περράκης, ενώ θα τοποθετηθούν διακεκριμένες προσωπικότητες της επιστημονικής κοινότητας, μεταξύ των οποίων ο Ευρωβουλευτής Μανώλης Κεφαλογιάννης, οι καθηγητές Παναγιώτης Γρηγορίου, Δημήτρης Τριανταφύλλου, Κώστας Υφαντής, καθώς και η Αναπληρώτρια Κοσμήτορας του Πανεπιστημίου Sorbonne Paris Nord, Δέσποινα Σίνου.
